Gomoku, Türkçede beş taş olarak da bilinen klasik bir dizme oyunudur. Tahtada taşlarla ya da kağıt ve kalemle oynanır. İki oyuncu sırayla bir kareyi işaretler, beş işaretini yan yana dizen kazanır. Vietnam’da oyunun adı Caro’dur ve kuşaklardır okul çocukları onu defterlerinin kareli sayfalarında oynar. Burada aynı cihazda bir arkadaşınla oynayabilir, onu online oyuna davet edebilir ya da bilgisayara karşı kendini deneyebilirsin.
Gomoku kuralları
- Oyun 15’e 15 karelik bir tahtada oynanır. İstersen 19’a 19’luk daha büyük tahtayı da seçebilirsin.
- Oyunculardan biri X, diğeri O olur. İlk hamleyi her zaman X yapar, sonra oyuncular sırayla oynar.
- Sıra sende olduğunda boş bir kareyi işaretle. İşaretler oyun boyunca yerinde kalır.
- Kesintisiz beş ya da daha fazla işareti yan yana dizen ilk oyuncu kazanır. Dizi yatay, dikey veya çapraz olabilir.
- Tüm kareler dolar ve kimse beşi dizemezse oyun berabere biter.
“İki ucu kapalı” kuralı
Vietnam’daki Caro oyuncuları çoğu zaman bir kural daha ekler. Bu kuralı oyun ayarlarından açabilirsin. Tam beş işaretlik bir dizinin iki ucundaki kareleri de rakibin işaretlemişse dizi kazandırmaz. Bu yüzden saldırmak zorlaşır: bir ucu zaten kapanmış bir diziyi, öbür ucunu da kapatarak durdurabilirsin.
Bu kuralda altı ya da daha uzun bir dizi yine kazandırır. Tahtanın kenarı ise kapalı uç sayılmaz.
Bu sayfada nasıl oynanır?
- Rakibini seç: bilgisayar ya da cihazı seninle paylaşan bir arkadaşın. Arkadaşınla kendi ekranından oynamak istersen Ayarlar’dan “Arkadaşla online” seçeneğini seç ve bağlantıyı ona gönder.
- Bilgisayara karşı Kolay, Orta ya da Zor seviyesini seç. X olarak ilk mi, O olarak ikinci mi oynayacağına karar ver.
- İşaretini koymak için boş bir kareye tıkla veya dokun. Son hamle vurgulanır, böylece az önce ne olduğunu hep görürsün.
- Telefon ve tabletlerde “İki dokunuşla koy” seçeneği baştan açıktır: işaretin nereye geleceğini görmek için bir kez dokun, koymak için tekrar dokun. Bunu oyun ayarlarından kapatabilirsin.
- Fikrini değiştirirsen Geri al’a bas. Bilgisayara karşı oynarken hem onun cevabı hem de senin hamlen geri alınır.
- Biri kazandığında dizinin üzeri çizilir ve sonuç skora eklenir. Ayarların ve skorun bu tarayıcıda saklanır.
Kazanmak için ipuçları
- Ortaya yakın başla. Tahtanın ortasındaki bir işaret her yöne uzayabilir, kenardaki işaret uzayamaz.
- İki ucu da açık üç taşa dikkat et. Onu bırakırsan durdurulamayan açık bir dörtlüğe dönüşür, o yüzden hemen karşılık ver.
- Tek hamleyle iki tehdit kur. İki diziyi birden uzatan bir işaret rakibi seçim yapmaya zorlar, o da yalnızca birini durdurabilir.
- Kendine de yarayan bir savunma yap. En iyi savunma hamlesi, kendi dizilerinden birini de uzatan hamledir.
- Çaprazlara göz at. Hem senin hem rakibinin en kolay gözden kaçırdığı diziler onlardır.
Sık sorulan sorular
- Gomoku ile Caro aynı oyun mu?
- Temelde aynı oyundur: bir ızgarada beş taşı yan yana dizmeye çalışırsın. Gomoku Japonca addır ve dünyada en çok kullanılan ad budur, Caro ise Vietnamca addır. Vietnam’da birçok kişi “İki ucu kapalı” kuralıyla oynar. Bu kuralı buradan açabilirsin.
- Bir şey indirmem ya da üye olmam gerekiyor mu?
- Hayır. Oyun bilgisayarda, tablette ve telefonda tarayıcının içinde çalışır. Kurulacak bir şey yok, açılacak bir hesap da yok.
- Altı taşlık dizi de kazandırır mı?
- Evet. Burada kesintisiz beş ya da daha fazla taş kazandırır, “İki ucu kapalı” kuralı açıkken bile. Bu kural yalnızca tam beş taşlık bir diziyi geçersiz kılabilir.
- Bilgisayar ne kadar güçlü?
- Kolay seviye rahat oynar ve bazen bir şeyi gözden kaçırır, bu yüzden öğrenmek için iyidir. Orta seviye kazandıran hamleyi her zaman yapar ve her tehdidi engeller, ama ileriyi planlamaz. Zor seviye birkaç hamle sonrasına bakar ve zorunlu galibiyetleri arar, yani karşında gerçek bir rakip olur.
- İlk oynayanın avantajı var mı?
- Evet. Beş taş oyununda ilk hamle gerçek bir avantajdır, özellikle “İki ucu kapalı” kuralı olmadan. Dengelemek için sırayla başlayabilirsin. Bilgisayara karşı daha zorlu bir oyun istersen ikinci oyuncu olmayı seç.
- Skorum saklanır mı?
- Evet. Ayarların, skorun ve sürmekte olan oyun bu tarayıcıda saklanır, geri geldiğinde hâlâ burada olur. Hiçbir yere gönderilmezler. Tarayıcı verilerini silersen onlar da silinir.